จากสถานการณ์ปัจจุบันที่กระแสการใช้ประโยชน์ทรัพยากรธรรมชาติทั้งป่าไม้ และ สัตว์ป่า เพิ่มความรุนแรงขึ้นจากสาเหตุที่ประชากรมนุษย์เพิ่มขึ้น ชุมชนมีการพัฒนาขยายตัว ขยายการครอบครองพื้นที่มากขึ้น จนกระทั่งพื้นที่ป่าสงวนแห่งชาติส่วนใหญ่ของประเทศหมดสิ้นไป กลายเป็นหมู่บ้าน รีสอร์ท และพื้นที่การเกษตร จนกระทั่งประชิดติดชายขอบพื้นที่อนุรักษ์ ประกอบกับในพื้นที่อนุรักษ์หลายแห่งที่มีประชาชนอยู่อาศัยภายในพื้นที่ กำลังเผชิญกับปัญหาการขยายตัวของชุมชน พื้นที่ทำกิน การล่าสัตว์ และการเก็บหาของป่า ในอัตราที่น่าวิตก

 

ภาพดาวเทียมแสดงให้เห็นถึงการขยายตัวของชุมชนจนกระทั่งประชิดติดชายขอบพื้นที่อนุรักษ์

สถานการณ์เช่นนี้ส่งผลให้การรักษาคุณภาพและองค์ประกอบของระบบนิเวศทางธรรมชาติในพื้นที่อนุรักษ์ให้คงความสมบูรณ์ยั่งยืนเพื่อชนรุ่นหลัง อาจไม่เป็นไปดั่งปณิธานที่ตั้งไว้ตามหลักการและเหตุผลในการตรากฎหมายพระราชบัญญัติอุทยานแห่งชาติ และพระราชบัญญัติสงวนและคุ้มครองสัตว์ป่า ถึงแม้ว่าความอยู่รอดของพื้นที่อนุรักษ์ขึ้นอยู่กับปัจจัยหลายประการ รวมทั้งด้านเศรษฐกิจ และสังคม แต่ที่สำคัญที่สุดคือคุณภาพของงานลาดตระเวน ที่จะหยุดยั้งหรือชะลอการใช้ประโยชน์ทรัพยากรอย่างไร้ขอบเขต และกล่าวได้ว่างานลาดตระเวนรักษาทรัพยากรธรรมชาติในพื้นที่อนุรักษ์ถือเสมือนเป็นคำตอบสุดท้าย ที่จะชี้เป็นชี้ตายต่อความอยู่รอดของพื้นที่อนุรักษ์ในอนาคต
 

ตัวอย่างระบบการลาดตระเวนจากทวีปแอฟริกา พื้นที่โซน 12 เป็นพื้นที่ที่ยังไม่มีระบบการตรวจวัดการลาดตระเวน ถึงแม้ว่าปริมาณการลาดตระเวนจะเพิ่มขึ้น  แต่ก็ไม่สามารถแก้ปัญหาการล่าสัตว์ได้ ต่างจาก พื้นที่ โซน 11 ที่มีการลาดตระเวนอย่างเป็นระบบ

ในเรื่องคุณภาพของงานลาดตระเวนนี้ ความเป็นจริงกลับปรากฏว่าการลาดตระเวนที่ทำมาแต่ดั้งเดิมในพื้นที่ป่าอนุรักษ์ มีลักษณะที่ไม่แตกต่างจากการลาดตระเวนของหน่วยป้องกันรักษาป่า ในพื้นที่ป่าสงวนแห่งชาติในอดีต ซึ่งเป็นไปอย่างไม่มีระบบ ไม่สามารถตรวจวัดผลทั้งปริมาณและคุณภาพของการลาดตระเวนได้อย่างชัดเจน และไม่สามารถต้านทาน กระแสการใช้ประโยชน์ทรัพยากรป่าไม้และสัตว์ป่าแบบไร้ขอบเขตอย่างมีประสิทธิภาพได้ งานลาดตระเวนในพื้นที่ อนุรักษ์ส่วนใหญ่มักขึ้นอยู่กับทัศนะและความเอาใจใส่ของหัวหน้าหน่วยงานในระดับพื้นที่มากเกินไป ดังนั้นเมื่อมีการเปลี่ยนแปลงโยกย้ายหัวหน้าหน่วยงาน ก็มีผลกระทบต่อคุณภาพของการลาดตระเวนในพื้นที่นั้นๆ โดยปริยาย คุณภาพของงานลาดตระเวนในพื้นที่อนุรักษ์หลายแห่งกำลังตกต่ำสุดโทรมลง จนกระทั่งเจ้าหน้าที่ขาดขวัญและกำลังใจ ทำหน้าที่เพียงเฝ้าหน่วยฯ และไม่ได้ลาดตระเวนตามภารกิจที่ควรจะเป็น และขาดความภาคภูมิใจในการปฏิบัติงาน

 เป็นองค์กรที่เน้นการใช้วิทยาศาสตร์เป็นพื้นฐานในการอนุรักษ์สัตว์ป่า โดยเน้นการวางแผนระยะยาวให้เกิดความยั่งยืน เป็นระบบ และตรวจสอบได้ ในโอกาสนี้ จึงได้ขอความร่วมมือกับ ซึ่งมีเจ้าหน้าที่ที่มีความชำนาญด้านเทคนิคการลาดตระเวน และได้ทำงานใกล้ชิดกับสมาคมอนุรักษ์สัตว์ป่าฯ ในเรื่อง

กรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่าและพันธุ์พืช และสมาคมอนุรักษ์สัตว์ป่า (WCS) ประเทศไทย ร่วมกับกองกำกับการฝึกอบรมพิเศษ 2 กองบัญชาการตำรวจตระเวนชายแดน จัดโครงการการสร้างเสริมประสิทธิภาพ และเทคนิคการลาดตระเวนเพื่อการอนุรักษ์สัตว์ป่า เพื่อปรับปรุงพัฒนาระบบลาดตระเวนในพื้นที่อนุรักษ์ให้มีความเข้มแข็ง และตรวจวัดได้ โดยนำหลักการทางวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีเข้ามาเป็นช่วยพัฒนาระบบลาดตระเวน ให้ได้มาตรฐานในระดับสากล แต่ที่สำคัญที่สุดคือการพัฒนาปรับปรุงคุณภาพเจ้าหน้าที่ตั้งแต่ระดับข้าราชการที่รับผิดชอบพื้นที่อนุรักษ์ จนกระทั่งถึงระดับลูกจ้างชั่วคราวที่ทำหน้าที่ลาดตระเวน ให้มีศักยภาพ ตื่นตัว มีขวัญและกำลังใจที่จะปฏิบัติหน้าที่ให้สมภาคภูมิในฐานะเป็น “ผู้พิทักษ์ป่า” เฝ้ารักษาทรัพยากรธรรมชาติให้ยั่งยืนสู่ชนรุ่นหลังอย่างแท้จริง